. Jorge Luis Borges – Hayatı ve Eserleri
Jorge Luis Borges (1899-1986). Arjantinli şairdir. Öykü ve deneme yazarıdır. İngiliz kökenli seçkin bir ailenin çocuğu olarak Buenos Aires’te doğdu. Babasının bir İngiliz okulunda öğretmendi. Borges küçük yaşta İngilizce öğrendi ve çeviriler yaptı. Çocukluğundan beri kitap okumaya aşırı meraklı olan Borges, özellikle düşsel yapıtlara düşkündü.
1914’te I. Dünya Savaşı başladığı sırada ailesi ile birlikte Cenevre’deydi. 1919’a kadar Cenevre’de kaldı. Öğrenimini burada tamamladı. Fransızca ve Almanca öğrendi. 1919’da gittiği İspanya’dan 1921’de Arjantin’e döndü. Bu arada İspanyol edebiyatında Sembolist Akım olarak bilinen “Ultraist” hareketine katıldı . 1923’te yayımladığı ilk şiir kitabı Fervor de Buenos Aires’le, (“Buenos Aires Tutkusu”) tangoları, çocukluk döneminin afacanlıklarını, kavgaları ve özgünlüğüyle kenar mahalle yaşamını konu aldı.
Şiir, eleştiri, deneme ve öykü türlerinin karışımından oluşan kısa yazılar yazmaya başladı. 1955’e kadar yayıncılık yaptı. 1955’te kitaplıktaki görevine yeniden atandı. Borges, aynı yıl, soyaçekimden kaynaklanan bir hastalıkla görme yetisini yitirdi. Daha sonra kendisini tümüyle edebiyat uğraşına veren yazar, okuma ve yazmayı annesi ile arkadaşlarının yardımıyla sürdürebildi.Aldığı ödülden sonra ünü önce Avrupa’ya, sonra tüm dünyaya yayıldı. Yapıtları birçok dile çevrildi. Onu tarihin derinliklerinde kalmış gerçeklere götürür, birtakım varsayımlara dayanarak yarattığı dolambaçlı yollarda gezdirir. Öykülerini bilinen gerçeklerle kaynaştırarak büyülü, düşlerle dolu bir evren yaratır.
Felsefe terimleri, edebi alıntılar, matematik ve dille ilgili bilmeceler aracılığıyla anlattığı rüyalarıyla, sihirli aynalarda, düşsel yaratıklarla dolu gizemli bir dünya yaratır. Borges yapıtlarını düşsel bir dünya ve düşünce oyunları üzerine kurmuştur. Borges 1986’da Cenevre’de ölmüştür.
ESERLERİ
– Yolları Çatallanan Bahçe (El jardin de senderos que se bifurcan, 1942)
– Ölüm ve Pusula (La muerte y la brûfula, 1951)
– Kum Kitabı (El libro de arena, 1955)
– Düş Kaplanları (El hacedor, 196o)
– Düşsel Varlıklar Kitabı (El libro de los seres imaginarios, 1967)
– Buenos Aires Tutkusu (Fervor de Buenos Aires, 1923) İlk şiir kitabı.
– Rezilliğin Evrensel Tarihi (Historia universal de la infamia, 1935)
ÖDÜLLERİ
* 1961 Uluslararası Yayıncılık Ödülü (Samuel Beckett İie paylaştı.