7 Şubat 1907’de İstanbul’da doğdu. Tam adı Cevdet Kudret Solok’tır. Birinci Dünya Savaşı’nda babasını kaybetti. Annesi tarafından büyütüldü. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdikten sonra Kayseri Lisesi, Ankara Atatürk Lisesi ve Ankara Devlet Konservatuvarı’nda edebiyat öğretmenliği yaptı. Türk Ansiklopedisi bürosunda edebiyat sekreterliği yaptı, Türk Dil Kurumu’nda görev aldı. Bir süre Bilgi Yayınevi’nde çalıştı. Öğretim görevlisi olarak girdiği Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Basın ve Yayın Yüksek Okulu’ndan emekli oldu. İstanbul ve Ankara’da avukatlık yaptı. 10 Temmuz 1992’de İstanbul’da öldü.
Yazın dünyasına 1927’de Servet-i Fünun dergisinde yayımladığı şiirlerle giriş yaptı. Meşale Dergisi çevresinde toplanan ‘Yedi Meşaleciler grubuna katıldı. Oyun, hikaye, roman türlerinde de eserler verdi. Abdurrahman Nisari, Suat Hisarcı gibi takma adlarla edebiyat ders kitapları yazdı. Daha sonraki yıllarda edebiyat ve tiyatro tarihine ilişkin incelemler yaptı, yazınsal sorunlara ilişkin eleştirel denemeler yazdı. 1945’de hazırladığı Türk Hikaye ve Roman Antolojisi’ni daha sonra Türk Edebiyatı’nda Hikaye ve Roman adıyla genişletti. Anısını yaşatmak için eşi ve kızı tarafından 1993 yılından bu yana her yıl beş ayrı dalda (roman, öykü, şiir, deneme-inceleme-araştırma ve tiyatro dalları) dönüşümlü olarak verilen ‘Cevdet Kudret Edebiyat Ödülleri’ düzenlenmektedir.
ESERLERİ / ANTOLOJİLER
– Türk Hikâye ve Roman Antolojisi – Türk Edebiyatında Hikâye ve Roman adıyla genişletti (2 cilt: 1965, 1967)
– Ortaoyunu
– Karagöz’de (3 cilt: 1968-70)
ÖYKÜLERİ
– Sokak (1974)
ROMANLARI
– ‘Süleyman’ın Dünyası’
I. Sınıf Arkadaşları (1943-1976)
II. Havada Bulut Yok (1958-1976)
III. Karıncayı Tanırsınız (1976)
DENEMELER
– Dilleri Var Bizim Dile Benzemez (1966)
– Bir Bakıma (1977)
– Benim Oğlum Binâ Okur (1983)
İNCELEME-DERLEMELER
Divan Şiirinde Üç Büyükler
I. Fuzulî (1952)
II. Bakî (1953)
III. Nedim (1952)
Halk Şiirinde Üç Büyükler
I. Yunus Emre (1958)
II. Pîr Sultan Abdal (1965)
III. Karacaoğlan (1958)
Eşref: Hicviyeler (1953)
Şinasi: Şair Evlenmesi (1959)
Teodor Kasap: İşkilli Memo (1965)
Nâzım Hikmet: Kuvâyi Milliye (1968)
Batı Edebiyatından Seçme Parçalar (1973)
Ferâizci-zâde Mehmet Şakir: Evhâmî (1974)
Abdülhamit Devrinde Sansür (1977)
Örnekleriyle Edebiyat Bilgileri (2 cilt, 1980)
ÖDÜLLERİ
* 1974 Türk Dil Kurumu Bilim Ödülü / Ortaoyunu ile
* 1991 Sedat Simavi Edebiyat Büyük Ödülü / Kalemin Ucu il
Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri için kısa okuma bağlamı
Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri, Babamın Şiir Defteri içinde Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri adıyla ulaşılan şiirleri ve ilgili metinleri tek bir okuma hattında toplamak için düzenlenmiş kısa bir başlangıç sayfasıdır. Bu sayfadaki amaç, doğrulanmamış biyografik iddialar üretmek değil; okuru doğrudan Cevdet Kudret Solok arşivi ve temsilci şiirlere götüren temiz bir edebiyat bağlamı sunmaktır.
Bu tip biyografi ve eser sayfaları, tek başına uzun bir ansiklopedi maddesi olma iddiası taşımaz. Daha doğru işlevi, adı geçen şairin etrafında biriken metinleri, seçili şiirleri ve ilgili bağlantıları tek yerde toplamak; böylece okura dağınık bir arama yerine düzenli bir geçiş sunmaktır. Bu yüzden burada öncelik, kesin olmayan ayrıntılar eklemek değil, eldeki içeriği daha okunabilir ve takip edilebilir bir düzene yerleştirmektir.
Eğer Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri adı altında yer alan metinleri daha verimli okumak istiyorsanız, önce şair arşivindeki listeyi gözden geçirip ardından seçili şiirlere geçmek daha doğru bir sıra kurar. Böyle bir okuma düzeni, hem aynı isim etrafında toplanan eserleri karşılaştırmayı kolaylaştırır hem de sayfanın yalnızca tek paragraf bilgiden ibaret kalmasını engeller.
Babamın Şiir Defteri içindeki bu tür sayfalarda asıl hedef, yalnızca isim ve başlık bilgisi vermek değil; okurun hangi dizine bakması gerektiğini, hangi metinlerden devam edebileceğini ve aynı isim etrafında nasıl bir okuma yolu kurulabileceğini açık hale getirmektir. Bu nedenle sayfanın değeri, tek seferlik bir biyografi notundan çok, dağınık içeriği toparlayan bir geçiş katmanı olmasından gelir.
Okuma deneyimi açısından en sağlıklı yaklaşım, önce Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri için ayrılan arşiv veya kategori bağlantısını incelemek, sonra aynı başlık etrafında one cikan temsilci metinlere geçmektir. Böylece ziyaretçi, bir yandan ilgili sayfalar arasında kaybolmaz, diğer yandan aynı isim altında biriken farklı metinleri tek tek karşılaştırabilecek kadar açık bir akış bulur.
Bu nedenle aşağıdaki iç bağlantılar, aynı isim etrafında toplanan metinleri dağılmadan takip etmenize yardımcı olur: Cevdet Kudret Solok arşivi, Dilek – Cevdet Kudret Solok, Gece Yarısı – Cevdet Kudret Solok, On Ölüm Şarkısı – Cevdet Kudret Solok.
Okuma yolu: Cevdet Kudret Solok – Hayatı ve Eserleri başlığını okuduktan sonra Cevdet Kudret Solok arşivindeki diğer şiir ve yazılara geçebilirsiniz. Bu bölüm, Babamın Şiir Defteri içinde aynı duygu ve edebiyat hattındaki metinleri daha kolay takip etmek için eklendi.
Benzer okumalar: Cevdet Kudret Solok arşivi, Dilek – Cevdet Kudret Solok, Gece Yarısı – Cevdet Kudret Solok, On Ölüm Şarkısı – Cevdet Kudret Solok.