Yannis Ritsos (1909 – 1990) Peloponez yarımadasında Monemvasia’da 1909’da doğdu. Yunan şairdir. Ritsos liseyi bitirdikten sonra, on yedi yaşında Atina’ya gitti. Daha sonra yüksek öğrenimden vazgeçti. 1927–1931 yıllarını verem hastalığı nedeniyle bir sanatoryumda geçirdi. İlk şiirlerini bu dönemde yayımlamaya başladı. Şiirleri 80 civarında dile çevrilmiştir.
1931’te komünist gruplara katıldı, bu şiirinin doğrultusunu çizdi; ilk şiirlerinde burjuva karşıtı devrimci sanatçıların çizgisini izledi. Trakter (1934, Traktör) adlı, Sovyetler Birliği’nde sosyalist düzeni ele aldığı ve teknik temasını da Yunan şiirine sokan ilk kitabında, nihilizme karşı tavır aldı. Epitaphios (Yazıt-Mezar Yazıtı) (1936) adlı kitabı Atina’da Zeus tapınağında, faşist cunta yönetimi tarafından törenle yakıldı.
Şair, solcu siyasal görüşleri yüzünden Metaksas ve Papadopulos dönemlerinde Ege Adalarında sürgün olarak yaşadı.
“Ritsos”, “Metaforlarla Örülü” şiirlerinde, Yunanistan coğrafyasını ve yurtseverlik duygularını işledi. İnsanın günlük yaşamdaki durumuna yaklaşımı, nesnelere duyduğu ilgi, ayrıntıları bütün yalınlığıyla yansıttığı kısa şiirlerinde iyice belirginleşir. Yannis Ritsos’un Monemvasia’da 1990’da öldü. Mezarı Yunanistan’dadır.
TÜRKÇE’YE ÇEVRİLEN ESERLERİ
– Alışkanlıklar Da Değişir
– Umarsız Penelope
– Yaşlı Kadınlar ve Deniz
– Helena ve Nöbetçi
– Boyun Eğmeyen Ülke
– Graganda
– Erotika
– Dikkatli Ariostos (Anlatı/Roman)
– Seçme Şiirler
– Tüm Şiirleri
– Ölü Ev
– Taşlar, Yinelemeler, Parmaklıklar
– Bir Mayıs Günü Bırakıp Gittin
ÖDÜLLERİ
* 1977 Lenin Uluslararası Barış Ödülü
* 1976 Etna-Taormina Şiir Ödülünü
* 1956 “Ayışığı Sonatı” kitabıyla Ulusal Şiir Ödülü
Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri için kısa okuma bağlamı
Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri, Babamın Şiir Defteri içinde Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri adıyla ulaşılan şiirleri ve ilgili metinleri tek bir okuma hattında toplamak için düzenlenmiş kısa bir başlangıç sayfasıdır. Bu sayfadaki amaç, doğrulanmamış biyografik iddialar üretmek değil; okuru doğrudan Yannis Ritsos arşivi ve temsilci şiirlere götüren temiz bir edebiyat bağlamı sunmaktır.
Bu tip biyografi ve eser sayfaları, tek başına uzun bir ansiklopedi maddesi olma iddiası taşımaz. Daha doğru işlevi, adı geçen şairin etrafında biriken metinleri, seçili şiirleri ve ilgili bağlantıları tek yerde toplamak; böylece okura dağınık bir arama yerine düzenli bir geçiş sunmaktır. Bu yüzden burada öncelik, kesin olmayan ayrıntılar eklemek değil, eldeki içeriği daha okunabilir ve takip edilebilir bir düzene yerleştirmektir.
Eğer Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri adı altında yer alan metinleri daha verimli okumak istiyorsanız, önce şair arşivindeki listeyi gözden geçirip ardından seçili şiirlere geçmek daha doğru bir sıra kurar. Böyle bir okuma düzeni, hem aynı isim etrafında toplanan eserleri karşılaştırmayı kolaylaştırır hem de sayfanın yalnızca tek paragraf bilgiden ibaret kalmasını engeller.
Babamın Şiir Defteri içindeki bu tür sayfalarda asıl hedef, yalnızca isim ve başlık bilgisi vermek değil; okurun hangi dizine bakması gerektiğini, hangi metinlerden devam edebileceğini ve aynı isim etrafında nasıl bir okuma yolu kurulabileceğini açık hale getirmektir. Bu nedenle sayfanın değeri, tek seferlik bir biyografi notundan çok, dağınık içeriği toparlayan bir geçiş katmanı olmasından gelir.
Okuma deneyimi açısından en sağlıklı yaklaşım, önce Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri için ayrılan arşiv veya kategori bağlantısını incelemek, sonra aynı başlık etrafında one cikan temsilci metinlere geçmektir. Böylece ziyaretçi, bir yandan ilgili sayfalar arasında kaybolmaz, diğer yandan aynı isim altında biriken farklı metinleri tek tek karşılaştırabilecek kadar açık bir akış bulur.
Bu nedenle aşağıdaki iç bağlantılar, aynı isim etrafında toplanan metinleri dağılmadan takip etmenize yardımcı olur: Yannis Ritsos arşivi, Kız Kardeşimin Türküsü – Yannis Ritsos, Neredeyse Eksiksiz – Yannis Ritsos.
Okuma yolu: Yannis Ritsos – Hayatı ve Eserleri başlığını okuduktan sonra Yannis Ritsos arşivindeki diğer şiir ve yazılara geçebilirsiniz. Bu bölüm, Babamın Şiir Defteri içinde aynı duygu ve edebiyat hattındaki metinleri daha kolay takip etmek için eklendi.
Benzer okumalar: Yannis Ritsos arşivi, Kız Kardeşimin Türküsü – Yannis Ritsos, Neredeyse Eksiksiz – Yannis Ritsos.